Dạng “tìm hai số khi biết tổng và hiệu” thường học ở lớp 4. Học sinh nên hiểu sơ đồ đoạn thẳng trước khi ghi nhớ công thức.
1. Công thức số bé
Số bé = (Tổng – Hiệu) : 2.
2. Công thức số lớn
Số lớn = (Tổng + Hiệu) : 2 hoặc Tổng – số bé.
3. Ví dụ
Tổng 84, hiệu 18. Số bé = (84 – 18) : 2 = 33. Số lớn = 84 – 33 = 51.
Kiểm tra: 51 + 33 = 84; 51 – 33 = 18.
4. Dữ kiện ẩn
“Hai lớp có tất cả 72 học sinh, lớp 4A nhiều hơn lớp 4B 6 học sinh” nghĩa là tổng 72, hiệu 6.
5. Điều kiện chẵn lẻ
Để hai số tự nhiên phù hợp, Tổng – Hiệu phải chia hết cho 2. Trong bài tiểu học, dữ kiện thường được chọn phù hợp.
6. Lỗi thường gặp
- Nhầm tổng và hiệu.
- Quên chia 2.
- Dùng (Tổng + Hiệu) : 2 nhưng gọi là số bé.
- Không kiểm tra lại.
7. Bài tự luyện
- Tổng 96, hiệu 24.
- Hai kho có 150 tấn, kho thứ nhất nhiều hơn kho thứ hai 30 tấn.
- Tổng 57, hiệu 9.
Đáp số: 60 và 36; 90 tấn và 60 tấn; 33 và 24.