Giai đoạn 1 – Đầu học kì I: Ôn tập và bổ sung
Chuyên đề giải bài toán có ba bước tính giúp học sinh lớp 4 nắm chắc kiến thức trọng tâm, hiểu cách làm qua ví dụ và luyện tập theo đúng mức độ của chương trình hiện hành.
Kiến thức cần ghi nhớ
- Đọc kĩ đề, xác định dữ kiện đã biết và câu hỏi cần tìm.
- Với bài toán ba bước, cần xác định đại lượng trung gian sau mỗi bước trước khi tìm kết quả cuối cùng.
- Viết mỗi phép tính kèm lời giải phù hợp và ghi đúng đơn vị.
- Sau khi giải, kiểm tra xem kết quả có hợp lí với dữ kiện của đề hay không.
Ví dụ minh họa
Ví dụ 1
Một kho có 125 bao gạo, nhập thêm 48 bao rồi xuất 36 bao. Mỗi bao nặng 25 kg. Hỏi số gạo còn lại nặng bao nhiêu ki-lô-gam?
Cách làm: Bước 1: Sau khi nhập có $125+48=173$ bao. Bước 2: Còn $173-36=137$ bao. Bước 3: Khối lượng còn lại là $137\times25=3\,425$ kg. Đáp số: $3\,425$ kg.
Ví dụ 2
Một trường có 8 lớp, mỗi lớp 35 học sinh. Có 126 học sinh nữ. Hỏi có bao nhiêu học sinh nam?
Cách làm: Tổng số học sinh là $35\times8=280$. Số học sinh nam là $280-126=154$. Bài này chỉ cần hai bước; khi đề có ba bước phải tiếp tục xác định đại lượng trung gian theo câu hỏi.
Bài tập thực hành
Tự làm các bài dưới đây trước khi mở lời giải.
- Có 24 hộp, mỗi hộp 12 bút. Đã phát 95 bút. Còn bao nhiêu bút?
- Ba xe chở lần lượt 125 kg, 138 kg và 142 kg hàng. Tổng số hàng chia đều vào 5 kho. Mỗi kho nhận bao nhiêu ki-lô-gam?
- Một cửa hàng có 450 chai nước, buổi sáng bán 128 chai, buổi chiều bán 97 chai. Còn bao nhiêu chai?
- Có 6 thùng, mỗi thùng 48 quả cam. Xếp đều số cam đó vào 9 rổ. Mỗi rổ có bao nhiêu quả?
- Một đội trồng 135 cây ngày thứ nhất, ngày thứ hai hơn ngày thứ nhất 28 cây, ngày thứ ba ít hơn ngày thứ hai 17 cây. Ngày thứ ba trồng bao nhiêu cây?
Bài tập về nhà
- Có 15 bàn, mỗi bàn 4 bạn. 8 bạn nghỉ. Có bao nhiêu bạn đi học?
- Một kho có 900 kg gạo, bán 245 kg rồi nhập 180 kg. Kho có bao nhiêu ki-lô-gam gạo?
- 4 xe chở mỗi xe 125 viên gạch. Đã dùng 178 viên. Còn bao nhiêu viên?
- Có 420 quyển sách chia đều vào 7 tủ, mỗi tủ xếp đều trên 3 ngăn. Mỗi ngăn có bao nhiêu quyển?
Xem lời giải
Xem lời giải bài tập thực hành
- Có tất cả $24\times12=288$ bút. Còn $288-95=193$ bút.
- Tổng là $125+138+142=405$ kg. Mỗi kho nhận $405:5=81$ kg.
- Đã bán $128+97=225$ chai; còn $450-225=225$ chai.
- Có $6\times48=288$ quả; mỗi rổ có $288:9=32$ quả.
- Ngày thứ hai trồng $135+28=163$ cây; ngày thứ ba trồng $163-17=146$ cây.
Xem lời giải bài tập về nhà
- $15\times4=60$ bạn; $60-8=52$ bạn.
- $900-245=655$ kg; $655+180=835$ kg.
- $4\times125=500$ viên; $500-178=322$ viên.
- $420:7=60$ quyển mỗi tủ; $60:3=20$ quyển mỗi ngăn.
Gợi ý học: Hãy tự làm trước, sau đó mở lời giải để đối chiếu cách trình bày và sửa những bước còn nhầm.