Giai đoạn 4 – Cuối học kì I: Hình học, thời gian và ôn tập
Chuyên đề gấp, cắt, ghép, xếp hình và vẽ đoạn thẳng giúp học sinh lớp 2 nắm chắc kiến thức theo đúng giai đoạn đang học. Học sinh nên đọc phần ghi nhớ, theo dõi cách làm ở ví dụ, tự làm bài rồi mới mở lời giải để kiểm tra từng bước.
Kiến thức cần ghi nhớ
- Gấp, cắt, ghép và xếp hình giúp nhận biết đặc điểm của hình phẳng bằng thao tác trực quan.
- Khi ghép hình, quan sát cạnh và đỉnh để chọn vị trí phù hợp.
- Muốn vẽ đoạn thẳng có độ dài cho trước, đặt vạch 0 của thước tại đầu mút thứ nhất, đánh dấu độ dài rồi nối hai điểm.
- Khi đo hoặc vẽ bằng thước, cần dùng đúng đơn vị và đọc vạch chính xác.
Ví dụ minh họa
Ví dụ 1
Nêu cách vẽ đoạn thẳng AB dài 5 cm.
Cách làm: Chấm điểm A. Đặt vạch 0 của thước trùng A, đánh dấu điểm B tại vạch 5 cm, rồi dùng thước nối A với B. Khi đó AB dài 5 cm.
Ví dụ 2
Hai hình tam giác có thể ghép thành một hình lớn hơn không?
Cách làm: Có thể. Tùy cách đặt cạnh, hai tam giác có thể ghép thành một hình tứ giác hoặc hình khác. Cần ghép các cạnh phù hợp và không để chồng hình.
Bài tập thực hành
Tự làm các bài dưới đây trước khi xem lời giải.
- Vẽ đoạn thẳng MN dài 4 cm. Điểm M đặt ở vạch nào của thước để dễ vẽ?
- Muốn kiểm tra đoạn thẳng dài 7 cm, đặt thước thế nào?
- Khi ghép hình có được để hai mảnh chồng lên nhau nếu đề yêu cầu ghép từ các mảnh đã cho không?
- Vẽ đoạn thẳng PQ dài 6 cm. Khoảng cách từ P đến Q là bao nhiêu?
- Một đoạn thẳng dài 5 cm được nối thêm đoạn 3 cm theo cùng một đường. Tổng chiều dài là bao nhiêu?
- Khi vẽ đoạn thẳng, vì sao cần đặt đúng vạch 0?
Bài tập về nhà
- Nêu ba bước chính để vẽ đoạn thẳng dài 8 cm.
- Đoạn AB dài 4 cm, BC dài 2 cm và nối tiếp nhau. Tổng độ dài là bao nhiêu?
- Gấp một tờ giấy theo đường thẳng có thể tạo ra hai phần trùng nhau khi nào?
- Vẽ đoạn thẳng CD dài 3 cm. Vạch cuối cần đánh dấu là vạch bao nhiêu nếu bắt đầu từ 0?
- Điều quan trọng nhất khi dùng thước để vẽ đoạn thẳng là gì?
Xem lời giải
Xem lời giải bài tập thực hành
- Đặt M trùng vạch 0; đánh dấu N ở vạch 4 cm rồi nối M với N.
- Đặt vạch 0 trùng một đầu mút và đọc vạch ở đầu mút còn lại; nếu trùng vạch 7 cm thì đoạn dài 7 cm.
- Thông thường không. Cần dùng đủ các mảnh và ghép cạnh sát nhau theo yêu cầu của hình cần tạo.
- Theo yêu cầu vẽ, độ dài đoạn PQ là 6 cm.
- $5+3=8$. Tổng chiều dài là 8 cm.
- Vì độ dài phải được đo từ mốc 0; đặt sai mốc sẽ làm kết quả đo hoặc vẽ bị sai.
Xem lời giải bài tập về nhà
- Chấm đầu mút; đặt vạch 0 của thước trùng đầu mút đó và đánh dấu ở vạch 8 cm; nối hai điểm bằng thước.
- $4+2=6$. Tổng là 6 cm.
- Khi đường gấp là vị trí làm hai phần của hình chồng khít lên nhau. Đây là hoạt động quan sát trực quan, không cần dùng thuật ngữ nâng cao.
- Đánh dấu ở vạch 3 cm.
- Đặt đúng mốc 0, giữ thước thẳng và đánh dấu đúng vạch độ dài cần vẽ.
Gợi ý học: Hãy tự làm trước, sau đó mở lời giải để kiểm tra từng bước và sửa lại những câu còn nhầm.