Thực hành và trải nghiệm thu thập, phân tích, biểu diễn các số liệu thống kê giúp học sinh nắm chắc kiến thức trọng tâm của bài và biết cách vận dụng vào các dạng bài cơ bản. Nội dung dưới đây tập trung vào quy tắc, công thức, ví dụ và những điểm dễ nhầm cần kiểm tra khi làm bài.
Mục tiêu bài học
- Nắm đúng kiến thức và thuật ngữ của bài.
- Thực hiện được dạng bài cơ bản và giải thích được cách làm.
- Biết kiểm tra kết quả và tránh lỗi thường gặp.
Kiến thức cần nhớ
- Bài thực hành kết hợp thu thập, phân loại, lập bảng và lựa chọn cách biểu diễn dữ liệu.
- Cần rút ra nhận xét từ số liệu thay vì chỉ vẽ biểu đồ.
- Tỉ lệ phần trăm giúp so sánh các nhóm có cùng tổng số quan sát.
Cách làm
- Đặt câu hỏi → thu thập dữ liệu → kiểm tra → lập bảng → biểu diễn → nhận xét.
- Chọn biểu đồ phù hợp: bảng cho số cụ thể, biểu đồ quạt tròn phù hợp khi nhấn mạnh cơ cấu phần trăm.
Ví dụ minh họa
Ví dụ: Khảo sát 20 bạn: 8 chọn đọc sách, 7 chọn thể thao, 5 chọn âm nhạc. Tỉ lệ đọc sách là bao nhiêu?
Lời giải: 8 : 20 = 0,4 = 40%.
Tự luyện
- Khảo sát một nhóm nhỏ và lập bảng số liệu.
- Tính tỉ lệ phần trăm từng nhóm từ bảng đã lập.
- Nêu một nhận xét dựa trên nhóm có số lượng lớn nhất.
Ghi nhớ
- Không suy ra kết luận cho toàn trường từ một mẫu quá nhỏ nếu đề không cho phép.
- Biểu đồ phải có chú giải hoặc nhãn rõ ràng.
Xem toàn bộ nội dung trong Chủ đề 11. Một số yếu tố thống kê và xác suất hoặc Lý thuyết Toán lớp 5 KNTT.