Hình khai triển của hình lập phương, hình hộp chữ nhật và hình trụ giúp học sinh nắm chắc kiến thức trọng tâm của bài và biết cách vận dụng vào các dạng bài cơ bản. Nội dung dưới đây tập trung vào quy tắc, công thức, ví dụ và những điểm dễ nhầm cần kiểm tra khi làm bài.
Mục tiêu bài học
- Nắm đúng kiến thức và thuật ngữ của bài.
- Thực hiện được dạng bài cơ bản và giải thích được cách làm.
- Biết kiểm tra kết quả và tránh lỗi thường gặp.
Kiến thức cần nhớ
- Hình khai triển là hình phẳng thu được khi mở các mặt của một hình khối mà không làm biến dạng các mặt.
- Hình lập phương có 6 mặt vuông bằng nhau; hình hộp chữ nhật có 6 mặt gồm 3 cặp hình chữ nhật bằng nhau.
- Hình trụ khi khai triển phần mặt xung quanh tạo thành hình chữ nhật, kèm hai hình tròn làm hai đáy.
Cách làm
- Khi nhận dạng hình khai triển, kiểm tra số mặt, hình dạng các mặt và khả năng gấp lại mà không chồng lên nhau.
- Không phải mọi cách ghép 6 hình vuông đều gấp thành hình lập phương.
Ví dụ minh họa
Ví dụ: Một hình khai triển của hình trụ gồm những phần nào?
Lời giải: Gồm một hình chữ nhật tạo mặt xung quanh và hai hình tròn bằng nhau tạo hai đáy.
Tự luyện
- Đếm số mặt trong hình khai triển của hình lập phương.
- Nêu số cặp mặt bằng nhau của hình hộp chữ nhật.
- Vẽ một hình khai triển đơn giản của hình lập phương.
Ghi nhớ
- Hình khai triển mô tả các mặt, không mô tả thể tích bên trong.
- Khi gấp, các cạnh tương ứng phải gặp nhau đúng vị trí.
Xem toàn bộ nội dung trong Chủ đề 9. Diện tích và thể tích của một số hình khối hoặc Lý thuyết Toán lớp 5 KNTT.